Od 27. do 29. septembra konferencijom Škola sećanja – sticanje znanja o genocidu nad Romima i kako se boriti protiv anticiganizma startovao je istoimeni dvogodišnji projekat partnerskih organizacija “Forum za primenjenu istoriju” iz Beograda, “Roma Centra” iz Göttingena i nevladine organizacije “Ženski prostor” iz Niša.
Konferencija je bila namenjena aktivistima organizacija civilnog društva i političkih partija, kao i zaposlenima u medijima, sa ciljem sticanja novih i podele dosadašnjih podataka o stradanju Roma i Romkinja u Srbiji u toku Drugog svetskog rata, ali i činjenica iz kontinuiteta stradanja i diskriminacije i nakon rata.
Organizatori seminara Stradanje Roma u II svetskom ratu
Istorija stradanja Roma u Srbiji pre, tokom i nakon Drugog svetskog rata još uvek je nedovoljno istražena i poznata.
Konferenciji “Škola sećanja” prisustvovalo je pedeset učesnika/ca, dok je interesovanje za konferenciju bilo mnogo veće. Ovo je bila i prilika da se kroz diskusije steknu nova saznanja o stradanjima i položaju Roma u Evropi i Srbiji u prošlosti i danas, kao i da se izloži viševekovni kontinuitet diskriminacije prema Romima i Romkinjama, kako na ovim prostorima tako i na prostoru čitave Evrope.
U više navrata, a naročito tokom projekcija dokumentarnih filmova “Odšteta – pogrešna reč” i “Ovaj život poklonjen mi je”, koji su se bavili ličnim pričama Roma i Romkinja koji su preživeli Holokaust, prisutni/e su bili duboko potreseni svedočenjima intervjuisanih. Takođe, predstavljeni su i dokumenti sistemskog genocida nad Romima tokom Drugog svetskog rata na širem prostoru Evrope, kao i prostoru Ex-Yu.
Kroz “Školu sećanja”, prisutne su poveli istoričari Igor Mitić, dr. Milovan Pisarri i prof. dr Đokica Jovanović, sociolog kulture, koji su predstavili istoriju i izneli istorijske činjenice o stradanju romskog naroda, zatim, istoričarke i autorke programa o učenju o Holokaustu, Vesna Lučić i Sanja Ristić, Ivan Radenković, teoretičar i aktivista, kao i Kenan Emini, internacionalni aktivista za prava Roma, a koji su govorili o savremenom stradanju i diskriminaciji.
Zaključci radnih grupa se odnose na potrebe i planiranje budućih aktivnosti na reformi školskih planova i programa, kao što su uvođenje romskih pisaca u udžbenike za srpski jezik, kreiranje oglednih časova koji se bave temom stradanja romskog naroda; zatim ukazivanje na potrebe za jačanjem odgovornosti medija i uloge političkih partija za plasiranje važnih edukativnih informacija, kao i sagledavanje načina povezivanja i stvaranja partnerstava između javnog sektora, medija i organizacija civilnog društva.
Na samom kraju je organizovana i zajednička poseta muzeju “Logor-Crveni krst”. Završetak konferencije je obeležio i zajednički rad na planiranju nastavka saradnje svih prisutnih tokom projekta, a koji se odnosi na doprinos obrazovanju o genocidu u školi, upoznavanje javnosti sa istraživanjem i znanjem o Holokaustu kroz medije, kao i potencijalima u obrazovanju i informisanju odraslih.
V. Osmanović
A. Nedeljković
