STUDENTI PREDSTAVILI RADOVE ZA REHABILITACIJU SENJSKOG RUDNIKA

Cilj projekta, koji finansira Evropska unija, je pretvaranje Senjskog rudnika u atraktivnu turističku lokaciju jer će nakon gašenja rudnika, koji ima zalihe mrkog uglja za još desetak godina, lokalno stanovništvo moći da živi od turizma

Grupa od 16 studenata predstavila je idejna rešenja za formiranje Regionalnog centra kulturne baštine na lokalitetu Senjski rudnik koji će za otprilike desetak godina biti zatvoren za eksploataciju. Tokom petodnevnog kampa u Senjskom rudniku, studenti Beogradskog univerziteta razvijali su sa lokalnim stanovništvom ideje za obnavljanje kulturnog, prirodnog i industrijskog nasleđa ovog rudarskog naselja, a projekat je finansirala Evropska unija (EU).
Cilj projekta je pretvaranje Senjskog rudnika u atraktivnu turističku lokaciju jer će nakon gašenja rudnika, koji ima zalihe mrkog uglja za još desetak godina, lokalno stanovništvo moći da živi od turizma. Radove na prvoj fazi realizacije projekta obišli su, prošle sedmice, pomoćnica ministra kulture Slavica Trifunović, direktor Javnog preduzeća za podzemnu eksploataciju uglja „Resavica” Vladan Milošević i tim lider projekta Francisko Montanjes.
Montanjes je kazao da EU podržava dva projekta u Senjskom rudniku.
– Prvi projekat podrazumeva infrastrukturne radove, restauraciju zgrada i Aleksandrovog potkopa, a druga je tehnička pomoć u osnivanju Regionalnog centra kulturne baštine Senjski Rudnik – kazao je Montanjes.
Prva subvencija Evropske komisije iznosi oko 1,5 miliona evra za građevinske radove na tri objekta, izradu projektne dokumentacije i obuku lokalnog stanovništva.
Prema rečima kustosa Muzeja ugljarstva u Senjskom rudniku Miroslava Nikolića u toku prve faze projekta „Senjski Rudnik-grad muzej” već su započeli radovi na restauraciji Muzeja ugljarstva, mašinske radionice i upravne zgrade iznad ulaza u jamu Aleksandrov potkop. Predviđeno je da se prva faza završi krajem sledeće godine.
– U drugoj fazi predviđena je rekonstrukcija Sokolskog doma, crkve Sveti Prokopije, restorana ,,Proleće”, kao i izgradnja podzemnog rudarskog muzeja koji bi bio jedini takve vrste na ovom delu Balkana, u dužini od 530 metara – kazao je Nikolić.
Senjski rudnik je najstariji rudnik mrkog uglja u Srbiji, osnovan 1853. godine i u njemu je počela industrijalizacija Srbije. U njemu radi oko 200 rudara. U ovom rudniku još uvek je u funkciji parna mašina za prevoz rudara u jamu napravljena 1872. godine u Austriji. Mašina je 2005. godine proglašena za kulturno dobro od izuzetnog značaja za Republiku Srbiju kao industrijsko nasleđe i muzejski eksponat u funkciji. Ova parna mašina je jedina u Evropi koja je još u funkciji.

Projekat, prvi u regionu zapadnog Balkana koji se bavi rehabilitacijom industrijskog nasleđa, se finansira iz fondova EU preko Delegacije EU u Srbiji u saradnji sa Ministarstvom kulture, opštinom Despotovac i Rudnika mrkog uglja „Rembas” u čijem sastavu je Senjski rudnik.
Procenjuje se da će obnova rudarskog naselja i otvaranje podzemnog muzeja koštati oko 4,5 miliona evra, a očekuje se da će Senjski rudnik, nakon završetka projekta, godišnje posetiti do 40.000 ljudi. Ovim projektom zaokružila bi se turistička ponuda ovog kraja Pomoravskog okruga jer se u neposrednoj blizini nalaze manastiri Manasija i Ravanica, vodopad Lisine i Resavska pećina.
J. Zdravković